Üç ajansa web sitesi için teklif sordunuz ve üç farklı rakam geldi: biri diğerinin yarısı, biri iki katı. Hangisi doğru? Çoğu zaman cevap rakamların kendisinde değil, rakamların neyi kapsadığındadır. Bir teklifte “kurumsal web sitesi” yazar ve içinde yalnızca bir şablonun kurulumu vardır; bir diğerinde aynı cümlenin altında özgün tasarım, metin düzeni, SEO altyapısı ve yayın sonrası destek bulunur.
Bu yazıda web tasarım tekliflerini karşılaştırırken bakmanız gereken on iki maddeyi, her madde için sorulacak soruyu ve tabloya nasıl işleyeceğinizi anlatıyoruz. Amaç en ucuz teklifi bulmak değil; gelen teklifleri aynı tabana getirip kapsamı ve riski görünür kılmaktır.
Teklifleri Neden Aynı Tabana Getirmek Gerekir?
Web sitesi gibi iş kalemleri görünmeyen şeylerden oluşur: sayfa yapısı, kod kalitesi, arama motoru altyapısı, hız ve bakım. Müşteri olarak ekranda yalnızca tasarımı görürsünüz; kalan kısım teklifte yazmıyorsa genellikle teslimde de yoktur. Fiyat farkı büyük çıktığında şüphelenmeniz doğrudur, ama sebebin “pahalı ajans” ya da “ucuz ajans” olması şart değil. Çoğu zaman biri bazı kalemleri hiç saymamıştır.
Teklifleri aynı tabana getirmek iki yarar sağlar. Birincisi, hangi teklifte hangi işin eksik olduğunu görürsünüz; böylece eksik kalemi sonradan ek ücretle almak yerine baştan sorarsınız. İkincisi, ajanslarla konuşurken elinizde somut bir liste olur ve sorular belirsiz kalmaz. Genel çerçeveyi üç ajans teklifini aynı tabana getirme yazısında anlatmıştık; bu yazı aynı mantığı web tasarım projelerine uyarlıyor.
Başlamadan önce ajanslara aynı bilgiyi verdiğinizden emin olun. Hedefi, sayfa listesini, metin ve görsel durumunu ve bütçe aralığını bir kez yazıp üç yere gönderirseniz teklifler gerçekten karşılaştırılabilir hale gelir. Bu hazırlık için web sitesi yaptırmadan önce hazırlanması gereken 10 şey yazısına bakabilirsiniz.
Kapsam: Sayfa, Tasarım ve İçerik Kalemleri
İlk dört madde teklifin “ne yapılacak” kısmını belirler.
1. Sayfa sayısı ve sayfa listesi. “5 sayfaya kadar” ya da “çok sayfalı” ifadeleri tek başına yetmez. Hangi sayfaların yapılacağını (ana sayfa, hakkımızda, hizmet sayfaları, iletişim, blog) tek tek yazdırın. Hizmet detay sayfaları ayrı sayılıyor mu? Teşekkür, hata (404) ve gizlilik sayfaları dahil mi?
2. Tasarım yaklaşımı. Özgün tasarım mı, hazır şablon uyarlaması mı? İkisi de meşrudur, fiyatı ve esnekliği farklıdır. Şablon kullanılıyorsa lisansın kimin adına olduğunu, özgün tasarımda ise wireframe, sunum ve revizyon aşamalarının teklifte yazıp yazmadığını sorun. Renk ve tipografi seçimi gibi kararların kimde olduğunu da netleştirin.
3. İçerik işi. Metinleri kim yazacak? Görseller stok mu, çekim mi? Logo çizimi ya da yenilemesi dahil mi? Bu üç kalem teklifler arasında en büyük fiyat farkını yaratır. Metin işi dahilse kaç sayfa metin yazıldığını, dahil değilse metinlerin hangi biçimde teslim edileceğini sorun.
4. Mobil uyum ve cihaz testleri. “Mobil uyumlu” ifadesi bugün bir özellik değil temel beklentidir; yine de teklifte hangi cihaz ve tarayıcılarda test yapılacağını görmek isteyin. Telefonda neye bakılması gerektiğini mobil uyumlu web sitesi nasıl test edilir yazısında listeledik.
Teknik Kalemler: Mobil, SEO, Hız ve Yönetim Paneli
Sonraki dört madde, sitenin görünmeyen kalitesini belirler.
5. SEO altyapısı. Başlık yapısı (tek H1, mantıklı H2’ler), meta alanları, site haritası, robots.txt, temiz adresler ve eski adreslerden yeni adreslere yönlendirme teklifte yazılı mı? “SEO uyumlu” ifadesi çok geniştir; maddeleri yazdırın. Eski bir siteden geçiyorsanız yönlendirme planı ayrıca sorulmalı.
6. Hız ve performans. Hız hedefi var mı ve ölçülecek mi? Görsel optimizasyonu, önbellek ve gereksiz kod temizliği yapılıyor mu? Kesin bir puan sözü beklemeyin; ama hangi aracla, hangi sayfalarda ölçüm yapılacağı ve sonuçların size verileceği teklifte olmalı. Bu işin pratiğini web sitesi hızlandırma yazısında anlattık.
7. Yönetim paneli ve eğitim. Siteyi yayına aldıktan sonra metni, görseli, blog yazısını kendiniz değiştirebilecek misiniz? Yönetim paneli hangi altyapıda ve eğitim dahil mi? Bir değişiklik için her seferinde ajansı aramak zorunda kalmak, sonradan fark edilen bir maliyettir. Altyapı tercihlerini WordPress mi, özel kod mu, hazır site mi yazısında karşılaştırdık.
8. Entegrasyon ve ölçüm. İletişim formu, WhatsApp bağlantısı, Google Analytics ve Search Console kurulumu, harita ve sosyal medya bağlantıları teklifte yer alıyor mu? Formdan gelen mesajın nereye gideceği, tıklamaların nasıl ölçüleceği önceden belirlenmeli. Ölçüm kurulumu olmayan bir site yayınlandığı gün körlüğe başlar.
Sahiplik, Ödeme Planı ve Revizyon
Son dört madde, sözleşmenin ve riskin kısmıdır.
9. Mülkiyet ve erişim. Site yayına girdiğinde kod, tasarım dosyaları, alan adı ve hosting kimin adına olacak? Yönetim paneli ve sunucu bilgileri size teslim edilecek mi? Alan adı ajans hesabında açılmışsa sizin adınıza devredilebiliyor mu? Bu madde, ajans değiştirmek istediğinizde tüm süreci belirler. Konuyu dijital hesapların sahibi kim yazısında daha geniş ele aldık.
10. Süre ve ödeme planı. Başlangıç şartı, aşamalar ve yayın tarihi yazılı mı? Ödeme tek seferde mi, yoksa sözleşme, tasarım onayı ve yayın gibi aşamalara mı bağlı? Aşamalı ödeme iki tarafın da riskini dengeler. Takvimin nasıl okunacağını web sitesi ne kadar sürede yapılır yazısında anlattık.
11. Revizyon hakkı ve kapsam dışı iş. Kaç tasarım revizyonu dahil? Onaydan sonra gelen değişiklikler nasıl fiyatlanıyor? “Sınırsız revizyon” ifadesine dikkat edin; pratikte süreyi belirsiz bırakır. Net bir revizyon sayısı ve kapsam dışı iş tanımı iki tarafı da korur.
12. Yayın sonrası destek ve yıllık maliyetler. Yayından sonra hata düzeltme süresi, güvenlik güncellemeleri, yedekleme ve bakım teklife dahil mi, ayrı bir paket mi? Yıllık yenilenen kalemleri (alan adı, hosting, SSL sertifikası, varsa eklenti ya da tema lisansı) ayrıca sorun; ilk yıl fiyatı ile ikinci yıl fiyatı farklı olabilir. Bakım kalemlerini web sitesi bakımı ve aylık kontrol listesi yazısında bulabilirsiniz; güvenlik tarafı için SSL sertifikası ve web sitesi güvenliği yazısı yararlıdır.
Teklif Karşılaştırma Tablosu Nasıl Doldurulur?
Yukarıdaki on iki maddeyi satır, ajansları sütun yapın ve her hücreye üç değerden birini yazın: dahil, dahil değil, belirtilmemiş. Üçüncüsü en önemlisidir; “belirtilmemiş” olan her hücre ajansa sorulacak bir sorudur. Cevap gelince hücreyi güncelleyin.
İkinci adımda fiyatı kalemlere bölmeye çalışın. Teklif tek kalem ise ajanstan kapsamı sayfa ve iş bazında açmasını isteyin. Bu bir pazarlık hamlesi değil, doğru karşılaştırma için gerekli bilgidir. İyi bir ajans bu açılımı memnuniyetle yapar.
Üçüncü adımda yıllık maliyeti hesaplayın. İlk yıl toplamı ile ikinci yıl toplamını ayrı ayrı yazın. Düşük proje fiyatı ve yüksek bakım ücreti ya da tam tersi olabilir; iki yıllık toplam karşılaştırması daha doğru bir fikir verir.
Hazır bir tablo isterseniz ajans teklifi karşılaştırma tablosunu indirebilirsiniz; diğer şablonlar kaynaklar sayfasında. Fiyatın nelere göre oluştuğunu görmek için web tasarım fiyatları neye göre belirlenir yazısına, Ankara özelinde bir bakış için Ankara’da web tasarım fiyatları yazısına göz atabilirsiniz.
Fiyat Tek Başına Neden Yanıltıcıdır?
Çok düşük bir teklif gördüğünüzde iki ihtimali birlikte düşünün. Birincisi, kapsamın küçük olması: sayfa sayısı az, içerik sizden, destek yok. İkincisi, eksik kalemlerin sonradan ek ücretle gelmesi. Her iki durumda da proje sonunda toplam maliyet ilk rakamdan yüksek çıkabilir.
Çok yüksek bir teklifte de aynı soruyu sorun: bu fiyat neyi kapsıyor? Bazen büyük bir ajansın genel gideri fiyata yansır ve küçük bir proje için gereğinden fazla süreç kurulur. Bazen de gerçekten kapsamlı bir iş vardır. Aradaki farkı yalnızca maddelerin üzerinden okuyabilirsiniz.
Ajans seçerken fiyatın yanında referanslara ve süreç şeffaflığına da bakın. Web tasarım şirketi seçerken nelere dikkat edilmeli yazısında bu kriterleri anlattık. Sonunda iyi teklif, ajansın işi anladığını gösteren ve riski açıkça paylaşan tekliftir; en ucuz teklif değil.
Teklif İstemeden Önce Ajansa Sorulacak 6 Soru
Teklifi beklerken ajansla yapacağınız kısa bir görüşme, tablodaki “belirtilmemiş” hücrelerin çoğunu daha ilk günden doldurur:
- Benim gibi bir işletme için daha önce nasıl bir site yaptınız ve sonuç ne oldu?
- Teklifteki sayfalar tam olarak hangileri?
- Metin ve görsel işi kimde, dahil değilse neye ihtiyacınız var?
- Site yayına girdiğinde alan adı, hosting ve kod kimin adına olacak?
- Yayından sonra bir hata çıkarsa kim, ne kadar sürede müdahale eder?
- İkinci yıl benden hangi kalemler için ne kadar ücret istenecek?
Soruların cevabını yazılı alın ve teklife ekletin. Konuşmada söylenen, yazıda olmayan her şey teslim zamanında tartışma konusu olur.
Soft Ajans’ın Teklif Yapısı
Web tasarım hizmeti sayfamızda paketlerin kapsamı tek tek yazılıdır: kaç sayfaya kadar kurumsal site, mobil uyum, SEO altyapısı, blog ve içerik yönetimi, hız optimizasyonu ve iletişim formu gibi kalemler paket bazında görünür. Projeniz bu paketlere sığmıyorsa kapsamı birlikte belirler ve teklifte kalem kalem yazarız. Takvim, sizden beklenen teslimler ve onay noktaları da teklifte yer alır.
Elinizde başka ajanslardan gelmiş teklifler varsa bize gönderin; kapsamları maddeler halinde karşılaştırıp hangi kalemin eksik olduğunu birlikte işaretleyebiliriz. Sitenizin bugünkü teknik durumunu görmek için ücretsiz ön analiz de isteyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Web tasarım teklifinde mutlaka olması gereken maddeler nelerdir?
Sayfa listesi, tasarım yaklaşımı, içerik işinin kimde olduğu, mobil uyum, SEO altyapısı, hız ve ölçüm kurulumu, yönetim paneli ve eğitim, mülkiyet ve erişim, süre ve ödeme planı, revizyon sayısı, yayın sonrası destek ve yıllık maliyetler. Bu on iki başlık teklifin iskeletini oluşturur.
En ucuz teklifi seçmek neden risklidir?
Çünkü fark çoğunlukla kapsamdadır. Düşük fiyatlı teklif sayfa sayısını, içerik işini ya da yayın sonrası desteği dışarıda bırakmış olabilir. Eksik kalemler sonradan ek ücretle gelirse toplam maliyet ilk rakamı geçebilir.
Kaç ajanstan teklif almalıyım?
Üç teklif çoğu işletme için yeterli bir karşılaştırma sağlar. Daha fazlası kararı zorlaştırır. Önemli olan üçüne de aynı bilgiyi vermek ve yanıtları aynı tabloda toplamaktır.
Teklifte “sınırsız revizyon” yazması iyi bir şey mi?
Çoğu zaman değildir. Sınırsız söz, süreyi belirsiz bırakır ve iki taraf için de sorun çıkarır. Net bir revizyon sayısı, onay aşamaları ve kapsam dışı iş tanımı hem takvimi hem de maliyeti öngörülebilir kılar.
Hazır şablon ile özgün tasarım teklifi nasıl karşılaştırılır?
İki teklifi doğrudan karşılaştırmak yerine ihtiyacınıza göre değerlendirin. Şablon daha hızlı ve ekonomiktir ama özelleştirme sınırlıdır; özgün tasarım markaya göre şekillenir ve daha çok zaman ister. Şablon kullanılıyorsa lisans ve güncelleme koşullarını sorun.
Teklifi aldıktan sonra pazarlık yapılır mı?
Kalem kalem açık bir teklifte pazarlığın en sağlıklı yolu kapsamı ayarlamaktır: bazı sayfaları ikinci faza almak, metni kendiniz hazırlamak ya da bakım paketini sonraya bırakmak gibi. Kapsamı sabit tutup yalnızca rakamı düşürmek, çoğu zaman kaliteden ödün vermek demektir.
